Μόλις κατανοήσετε την κερδοφορία μιας εταιρείας, ρίξτε μια ματιά στην Κατάσταση Ταμειακών Ροών, γιατί αυτό είναι το δεύτερο πιο σημαντικό στοιχείο της Θεμελιώδους Ανάλυσης και συχνά απαιτεί κάτι περισσότερο από μια επιφανειακή εξέταση. Πολλοί ειδικοί υποστηρίζουν έντονα ότι οι καλές ταμειακές ροές είναι πιο σημαντικές πιο σημαντικές από τα κέρδη για να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα μιας εταιρείας. Έκπληξη; Μη σας κάνει.
Πριν συζητήσουμε πώς να αναλύσουμε μια εταιρεία με βάση τις ταμειακές ροές, ας ξεκαθαρίσουμε ότι κατανοούμε τη διαφορά ανάμεσα στα καθαρά κέρδη και τις ταμειακές ροές.
Συγγνώμη, αλλά ήρθε η ώρα για ένα μάθημα λογιστικής! Όταν στήναμε ως παιδιά έναν πάγκο λεμονάδας, πηγαίναμε στο κατάστημα και αγοράζαμε λεμόνια, ποτήρια και πάγο αξίας 20 δολαρίων. Έπειτα στεκόμασταν στον δρόμο και προσπαθούσαμε να πουλήσουμε 50 ποτήρια προς 1 δολάριο το καθένα. Αυτά τα 50 δολάρια έσοδα και τα 20 δολάρια έξοδα μάς έδιναν καθαρό κέρδος 30 δολαρίων και ταμειακή ροή 30 δολαρίων.
Αλλά στην πραγματικότητα είχαμε δανειστεί το τραπέζι της μαμάς και του μπαμπά για να φτιάξουμε τον πάγκο λεμονάδας μας και δεν τους πληρώναμε τίποτα για αυτό το τραπέζι. Αν θέλαμε να επεκτείνουμε την επιχείρηση λεμονάδας ανοίγοντας ακόμη έναν πάγκο σε άλλη γωνία του δρόμου, θα έπρεπε να αγοράσουμε ένα καινούριο τραπέζι—το οποίο μπορεί να μας κόστιζε 75 δολάρια. Έτσι, τη δεύτερη μέρα της επιχείρησής μας με τους 2 πάγκους λεμονάδας, θα ξοδεύαμε 40 δολάρια για λεμόνια και 75 δολάρια για ένα τραπέζι και θα πουλούσαμε λεμονάδες αξίας 100 δολαρίων. Αυτό σημαίνει τώρα 100 δολάρια έσοδα, 40 δολάρια για λεμόνια και 75 δολάρια για ένα τραπέζι. Άρα, στο τέλος της ημέρας έχουμε 15 δολάρια λιγότερα σε μετρητά από ό,τι είχαμε στην αρχή.
Την τρίτη μέρα, δεν χρειάζεται να αγοράσουμε άλλο τραπέζι. Άρα την τρίτη μέρα έχουμε άλλα 100 δολάρια έσοδα, 40 δολάρια κόστος και θετική ταμειακή ροή 60 δολαρίων.
| Ημέρα 1 | Ημέρα 2 | Ημέρα 3 | |
|---|---|---|---|
| Έσοδα | 50 δολάρια | 100 δολάρια | 100 δολάρια |
| Έξοδα | 20 δολάρια | 115 δολάρια | 40 δολάρια |
| Ταμειακές Ροές | 30 δολάρια | -15 δολάρια | 60 δολάρια |
Η ταμειακή ροή φαίνεται εύκολα κάθε μέρα, αλλά ποιο ήταν το καθαρό μας κέρδος κάθε μέρα; Η απάντηση είναι ότι εξαρτάται από το πόσες μέρες θα χρησιμοποιήσουμε το τραπέζι μας. Αν θεωρήσουμε ότι το τραπέζι των 75 δολαρίων θα διαρκέσει 75 ημέρες, τότε δεν μας κόστισε ουσιαστικά 1 δολάριο την ημέρα για να το χρησιμοποιούμε; Οι λογιστές στις εισηγμένες εταιρείες πρέπει να κάνουν αυτόν τον τύπο υπολογισμών και να κατανέμουν το κόστος αυτών των «πάγιων περιουσιακών στοιχείων» στη διάρκεια ζωής που αναμένεται για το περιουσιακό στοιχείο. Αυτή η διαδικασία καταχώρισης του τραπεζιού ως εξόδου με 1 δολάριο την ημέρα ονομάζεται απόσβεση ή απομείωση. Η αγορά πάγιων περιουσιακών στοιχείων και η απόσβεσή τους είναι μία από τις διαφορές ανάμεσα στα καθαρά κέρδη και τις ταμειακές ροές.
Τώρα ας υποθέσουμε ότι τη δεύτερη μέρα της επιχείρησης λεμονάδας μας, ένας πελάτης πήρε λεμονάδα από εμάς και μετά συνειδητοποίησε ότι δεν είχε το 1 δολάριο να την πληρώσει, αλλά υποσχέθηκε να επιστρέψει την επόμενη μέρα για να πληρώσει. Τη δεύτερη μέρα θα είχαμε εισπράξει μόνο 99 δολάρια σε μετρητά από πωλήσεις ύψους 100 δολαρίων, αλλά την τρίτη μέρα θα είχαμε εισπράξει 101 δολάρια σε μετρητά για πωλήσεις 100 δολαρίων. Η πώληση στην πραγματικότητα έγινε τη δεύτερη μέρα· απλώς δεν πληρωθήκαμε παρά μόνο την τρίτη μέρα.
Παρομοίως, τη 2η μέρα στο ταξίδι μας στο παντοπωλείο το πρωί μπορεί να είχαμε ξεχάσει να πάρουμε το πορτοφόλι μας, αλλά ο διευθυντής του παντοπωλείου μάς έδωσε πίστωση, αρκεί να υποσχόμασταν ότι θα πληρώναμε την επόμενη μέρα. Ξαφνικά μπορείτε να δείτε πώς τα καθαρά κέρδη και οι ταμειακές μας ροές μπορούν πραγματικά να αποσυντονιστούν από τις αγορές και τις πληρωμές για τα αποθέματά μας, την είσπραξη μετρητών από τις πωλήσεις μας και τις αγορές παγίων στοιχείων που έχουν αναμενόμενη ωφέλιμη ζωή 3, 5 ή ακόμη και 30 ετών.
Τώρα σκεφτείτε το εξής: Μια εταιρεία με εξαιρετική κερδοφορία μπορεί να αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα αν οι πωλήσεις της είναι συγκεντρωμένες σε μια πολύ μικρή πελατειακή βάση, αν όλα τα προϊόντα πωλούνται επί πιστώσει της εταιρείας με αποτέλεσμα τεράστιες απαιτήσεις από πελάτες ή αν η εταιρεία καθυστερεί να αναπτύξει νέα ή βελτιωμένα προϊόντα σε έναν κλάδο που κινείται γρήγορα. Η πολύ αναγκαία ταμειακή ροή — για τη χρηματοδότηση των λειτουργικών εξόδων, της έρευνας και ανάπτυξης, της εξυπηρέτησης χρέους και του μάρκετινγκ — μπορεί να λείπει και η μακροπρόθεσμη ικανότητα της εταιρείας να λειτουργεί κερδοφόρα — ή απλώς να λειτουργεί καθόλου — μπορεί να βρίσκεται σε κίνδυνο.
Μια άλλη εταιρεία, που λειτουργεί με μικρά περιθώρια κέρδους, ωστόσο, μπορεί να έχει εξαιρετική ταμειακή ροή και ταχύτητα κυκλοφορίας αποθεμάτων. Διαθέτει επαρκή μετρητά για να καλύπτει όλες τις λειτουργικές, διαφημιστικές και δανειακές υποχρεώσεις της και της μένουν χρήματα για μελλοντικά έργα. Για παράδειγμα, σκεφτείτε τις επιτυχημένες αλυσίδες σούπερ μάρκετ που συχνά λειτουργούν με περιθώρια κέρδους ακόμη και μόλις 5%. Ωστόσο, τα σταθερά κέρδη τους, σε συνδυασμό με την εξαιρετική ταμειακή ροή (και τις λίγες απαιτήσεις από πελάτες), συνήθως διατηρούν τα σούπερ μάρκετ βιώσιμα και αποτελούν μια πολύ σταθερή επένδυση.
Η Κατάσταση Ταμειακών Ροών που θα βρείτε στις οικονομικές καταστάσεις μιας εταιρείας θα πρέπει να σας βοηθήσει να εντοπίσετε την πραγματική ταμειακή ροή που παράγεται από τις δραστηριότητες. Μην φοβάστε να κοιτάξετε αυτές τις καταστάσεις! Θα μάθετε πώς η εταιρεία διαχειρίζεται την επιχείρησή της, πώς διαχειρίζεται τις ταμειακές της ροές και μπορεί να αποκαλυφθούν απρόσμενες μεταβολές που θα σας δώσουν ενδείξεις για τη μελλοντική της απόδοση.
Τώρα ρίξτε μια ματιά στην Κατάσταση Ταμειακών Ροών της Apple. Παρατηρήστε πώς ξεκίνησαν το τρίμηνο με 11.875 εκατομμύρια δολάρια, παρήγαγαν 3.938 εκατομμύρια από λειτουργικές δραστηριότητες, επένδυσαν 8.639 εκατομμύρια δολάρια, έλαβαν 62 εκατομμύρια από άλλες επενδυτικές δραστηριότητες και αυτό είχε ως αποτέλεσμα να έχουν 7.236 εκατομμύρια δολάρια στο τέλος του τριμήνου. Αυτή είναι πραγματικά μια σπουδαία εταιρεία!
Ευτυχώς, οι οικονομικές καταστάσεις έχουν προσπαθήσει να απλοποιήσουν ορισμένα από αυτά τα λογιστικά ζητήματα με τη χρήση μερικών βασικών όρων που θα πρέπει να ενδιαφέρουν όποιον εξετάζει μια εταιρεία.
Η ακόλουθη ενότητα είναι μια εξήγηση ορισμένων από τις κύριες πηγές πληροφοριών για τα κέρδη και τις ταμειακές ροές με τις οποίες θα πρέπει να εξοικειωθείτε. Σας βοηθούν να αναλύσετε πιθανές επενδύσεις που μπορεί να ταιριάζουν στη στρατηγική σας και να αποκλείσετε άλλες που ίσως δεν ανταποκρίνονται στις προτιμήσεις σας.
