Αν θέλετε να ξεκινήσετε να δημιουργείτε τον πρώτο σας λειτουργικό προϋπολογισμό, είναι σημαντικό να ξέρετε ακριβώς τι πρέπει να περιλαμβάνει, πώς να τον διατηρείτε ενημερωμένο και για ποιον συγκεκριμένο λόγο θέλετε να τον έχετε.

Πώς μοιάζει ένας προϋπολογισμός;

Ένας προϋπολογισμός είναι συνήθως ένα υπολογιστικό φύλλο ή ένας πίνακας. Σε μία πλευρά ή στήλη, θα καταγράψετε τα προγραμματισμένα έξοδά σας, ενώ στην άλλη πλευρά θα καταγράψετε τα προγραμματισμένα έσοδά σας.

Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε έναν προϋπολογισμό για πολλά διαφορετικά πράγματα, ανάλογα με τον τύπο του. Η χρήση ενός συνδυασμού διαφορετικών τύπων προϋπολογισμού, καθώς κάθε περίπτωση το απαιτεί, μπορεί να είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για να πετύχετε τους βραχυπρόθεσμους οικονομικούς σας στόχους.

Είδη προϋπολογισμού

Υπάρχουν δύο τύποι προϋπολογισμών, καθένας από τους οποίους έχει τη δική του θέση στην εργαλειοθήκη των προσωπικών σας οικονομικών.

Ο Προϋπολογισμός του Έργου

Ένας προϋπολογισμός έργου είναι κάτι που φτιάχνετε μόνο μία φορά για έναν συγκεκριμένο σκοπό. Για παράδειγμα, μπορεί να φτιάξετε έναν προϋπολογισμό μίας χρήσης όταν αξιολογείτε διαμερίσματα στα οποία ίσως μετακομίσετε (καταγράφοντας τα έξοδα ενοικίου και μετακίνησης μεταξύ μερικών διαφορετικών επιλογών).

Ο προϋπολογισμός έργου είναι ο πιο εύκολος προϋπολογισμός για να φτιάξετε, επειδή δεν χρειάζεται απαραίτητα να τον διαχειρίζεστε μακροπρόθεσμα – είναι ένας τρόπος «το κάνεις μία φορά και τελείωσες» για την αντιμετώπιση ενός συγκεκριμένου προβλήματος.

Ο πρώτος προϋπολογισμός που φτιάχνουν οι περισσότεροι άνθρωποι είναι ένας προϋπολογισμός έργου για να εξετάσουν τα τρέχοντα έξοδά τους και να δουν ποιες προσαρμογές πρέπει να γίνουν. Το πρόβλημα με αυτή την προσέγγιση είναι ότι οι προϋπολογισμοί έργου λειτουργούν πολύ καλά για βραχυπρόθεσμη σκέψη, αλλά τείνουν να είναι δύσκολο να ακολουθηθούν για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα.

Στοιχεία προϋπολογισμού έργου

Ο προϋπολογισμός του έργου σας εξετάζεται σε μια δεδομένη στιγμή. Αυτό σημαίνει ότι συγκρίνετε ορισμένα γνωστά, σταθερά έξοδα με ένα συγκεκριμένο ποσό εισοδήματος ή χρημάτων που μπορείτε να διαθέσετε για την κάλυψή τους. Τα επιμέρους στοιχεία είναι τα εξής:

• Αναλυτική λίστα γνωστών εξόδων για αυτήν τη χρονική περίοδο
• Συνολικό αναμενόμενο εισόδημα ή αρχικά μετρητά που έχετε να διαθέσετε σε αυτήν τη χρονική περίοδο
• Πλεόνασμα – το συνολικό εισόδημα μείον τα συνολικά έξοδα.

Ο σκοπός του Προϋπολογισμού Έργου είναι να μεγιστοποιεί αυτό το πλεόνασμα, δηλαδή τα χρήματα που σας απομένουν για να τα διαθέσετε σε άλλα πράγματα.

Συνήθεις χρήσεις για έναν προϋπολογισμό έργου

• Σύγκριση εναλλακτικών διαμερισμάτων (κατάρτιση ενός δείγματος προϋπολογισμού για κάθε εναλλακτική ώστε να γίνει σύγκριση)
• Σχεδιασμός διακοπών
• Αποπληρωμή βραχυπρόθεσμου χρέους
• Άλλη βραχυπρόθεσμη κρίση ή άλλοι στόχοι

Ο Προϋπολογισμός Διαβίωσης

Σε αντίθεση με τον Προϋπολογισμό Έργου, ένας Προϋπολογισμός Ζωής προορίζεται να «μεγαλώνει» και να προσαρμόζεται με την πάροδο του χρόνου. Αυτοί οι προϋπολογισμοί δεν σχεδιάζονται για έναν συγκεκριμένο στόχο ή σκοπό, αλλά αντίθετα βοηθούν να έχετε μια γενική εικόνα του πού πηγαίνουν τα χρήματά σας από μήνα σε μήνα και να προσαρμόζετε τις δαπάνες σας ώστε να πετυχαίνετε τους οικονομικούς σας στόχους.

Μία από τις βασικές διαφορές ενός Προϋπολογισμού Ζωής είναι ότι, ενώ τον καταρτίζετε με το βλέμμα στο μέλλον, πρέπει επίσης να κοιτάτε τακτικά πίσω και να κάνετε προσαρμογές (όχι να ξεκινάτε από την αρχή κάθε φορά που χρειάζεται).

Στοιχεία ζωντανού προϋπολογισμού

Ο προϋπολογισμός ζωής σας χρειάζεται τακτική προσαρμογή και ενημέρωση. Για να δημιουργήσετε έναν αποτελεσματικό προϋπολογισμό ζωής, θα χρειαστείτε τα ακόλουθα στοιχεία:

• Τακτικό μηνιαίο εισόδημα (πράγματα όπως ο μισθός σας)
• Μεταβλητό εισόδημα (δώρα, εφάπαξ πληρωμές κ.λπ.)
• Τακτικά μηνιαία έξοδα
• Τακτικές εισφορές σε αποταμιεύσεις ή άλλους οικονομικούς στόχους
• Αναμενόμενα μεταβλητά έξοδα

Χρήση του ζωντανού προϋπολογισμού σας

Σε αντίθεση με τον Προϋπολογισμό Έργου, ο στόχος του προϋπολογισμού ζωής δεν είναι απαραίτητα να μεγιστοποιήσει το πλεόνασμά σας. Αντίθετα, ο Προϋπολογισμός Ζωής σας ενσωματώνει ήδη τις αποταμιεύσεις σας και άλλους οικονομικούς σας στόχους, και μπορείτε να τους προσαρμόζετε κάθε έναν ή δύο μήνες μαζί με τα μεταβλητά σας έξοδα.

Με τον Προϋπολογισμό Ζωής, το να έχετε μεγάλο πλεόνασμα κάθε μήνα δεν είναι απαραίτητα καλό, αφού αυτό μπορεί να είναι ένδειξη ότι οι οικονομικοί σας στόχοι έχουν τεθεί πολύ χαμηλά.

Κατηγορίες εξόδων

Με τον Προϋπολογισμό Ζωής, θα παρατηρήσετε ότι υπάρχει διαφορά ανάμεσα στα «τακτικά», ή σταθερά, έσοδα και έξοδα και στα «μεταβλητά» έσοδα και έξοδα. Όταν ξεκινάτε να περιγράφετε τον προϋπολογισμό σας, είναι σημαντικό να κρατάτε αυτές τις διακρίσεις ξεχωριστές.

Υπάρχουν 2 είδη εξόδων, και το καθένα έχει 2 υποκατηγορίες.

• Τύποι:
  • Σταθερά έξοδα
  • Μεταβλητά έξοδα
• Κατηγορίες:
  • Ανάγκες
  • Επιθυμίες

Οι περισσότεροι άνθρωποι που είναι νέοι στον προϋπολογισμό λαμβάνουν υπόψη μόνο τις ανάγκες και τις επιθυμίες, αλλά χωρίς να αναλύσετε πλήρως πού πηγαίνουν τα χρήματά σας, θα είναι πολύ πιο δύσκολο να δημιουργήσετε έναν λειτουργικό προϋπολογισμό.

Ανάλυση Κατηγοριών

Κάθε κατηγορία έχει τη δική της θέση στον προϋπολογισμό σας, και όταν θέλετε να πετύχετε έναν συγκεκριμένο στόχο αποταμίευσης, αυτές οι διαχωριστικές γραμμές κάνουν πολύ πιο εύκολο να πιάσετε τους στόχους σας.

Σταθερές ανάγκες

Οι «Σταθερές Ανάγκες» σας είναι πράγματα όπως το να πληρώνετε ενοίκιο, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας, δόσεις αυτοκινήτου και τρόφιμα. Αυτά τα έξοδα δεν θα πρέπει να αλλάζουν ιδιαίτερα από μήνα σε μήνα.

Όταν κάνετε βραχυπρόθεσμο οικονομικό σχεδιασμό, δεν υπάρχουν πολλά που μπορείτε να κάνετε για να αλλάξετε τα έξοδα των Σταθερών Αναγκών σας. Μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, η εύρεση τρόπων να μειώσετε αυτά τα κόστη (ή τυχόν αυξήσεις τους, όπως να αποκτήσετε καλύτερο διαμέρισμα ή αυτοκίνητο) πιθανότατα θα φέρει τις μεγαλύτερες αλλαγές που επηρεάζουν τους μακροπρόθεσμους στόχους σας.

Σταθερές επιθυμίες

Οι «Σταθερές Επιθυμίες» σας είναι τα έξοδα που συσσωρεύονται γρήγορα με τον καιρό, αλλά οι περισσότεροι αρχάριοι συχνά ξεχνούν να τα συμπεριλάβουν στους προϋπολογισμούς τους. Σε αυτά περιλαμβάνονται πράγματα όπως ο πρωινός καφές από τα Starbucks, το να βγαίνετε για μεσημεριανό με τους φίλους ή τους συναδέλφους σας αντί να φέρνετε φαγητό από το σπίτι, το επιδόρπιο μετά το δείπνο και κάθε άλλη τακτικά επαναλαμβανόμενη δαπάνη.

Οι «Σταθερές Επιθυμίες» σας περιλαμβάνουν όλες τις μικρές απολαύσεις ή έξτρα που συνήθως έχετε στην καθημερινότητά σας — πράγματα χωρίς τα οποία ξέρετε ότι πιθανότατα θα μπορούσατε να ζήσετε, αλλά αν τα αφαιρούσατε, πραγματικά θα σας πίκραιναν τις μέρες.

Μεταβλητές ανάγκες

Οι «Μεταβλητές Ανάγκες» σας είναι έξοδα που είναι σημαντικά, αλλά μπορεί να μην τα έχετε κάθε μήνα. Σε αυτά περιλαμβάνονται τα επιπλέον χρήματα που πιθανότατα θα ξοδέψετε για θέρμανση τον χειμώνα, οι εξαμηνιαίες επισκέψεις στον οδοντίατρο ή τα δώρα για Χριστούγεννα/γενέθλια για φίλους και οικογένεια.

Σε αντίθεση με τις Σταθερές Ανάγκες σας, ακόμη και με μακροπρόθεσμο οικονομικό προγραμματισμό, πιθανότατα δεν θα μπορείτε να κάνετε πολλά για να αλλάξετε μακροπρόθεσμα το κόστος των Μεταβλητών Αναγκών σας — πάντα θα χρειάζεστε θέρμανση τον χειμώνα, πάντα θα χρειάζεται να φτιάχνετε τα δόντια σας όταν χαλάνε και πάντα θα χρειάζεστε αλλαγή λαδιών στο αυτοκίνητό σας.

Μεταβλητές επιθυμίες

Οι «Μεταβλητές Επιθυμίες» είναι τα έξοδά σας που προκύπτουν πιο «της στιγμής» — πράγματα όπως μια έξοδος για ποτό με φίλους, ψώνια για καινούρια ρούχα ή η αγορά ενός νέου βιντεοπαιχνιδιού.

Συνήθως δεν θα μπορείτε να φτιάξετε έναν αναλυτικό προϋπολογισμό για τις μεταβλητές σας επιθυμίες, αλλά μπορείτε να εκτιμήσετε πόσα ξοδεύετε κάθε μήνα με βάση τις αποδείξεις σας και τη συμφωνία των λογαριασμών από τον προηγούμενο μήνα. Μόλις μάθετε πόσο σας κοστίζουν οι Μεταβλητές Επιθυμίες σας, το επόμενο βήμα είναι να πάρετε μέτρα ώστε αυτά τα κόστη να είναι υπό έλεγχο.

Πώς να χρησιμοποιήσετε τον καθημερινό σας προϋπολογισμό

Όταν φτιάχνετε τον Προϋπολογισμό Διαβίωσής σας, καλό είναι να το κάνετε λίγο μετά την πιο πρόσφατη συμφωνία των λογαριασμών σας, όπου καταγράφετε τις 10 ή 20 μεγαλύτερες αγορές του τελευταίου μήνα και ελέγχετε τον τραπεζικό σας λογαριασμό. Μπορεί να ξέρετε από στήθους πόσα ξοδεύετε για ενοίκιο και ρεύμα, αλλά για να φτιάξετε ρεαλιστικές εκτιμήσεις για τα μεταβλητά σας έξοδα (τόσο επιθυμίες όσο και ανάγκες) πρέπει να δείτε ακριβώς πόσα ξοδεύετε ήδη.

Μόλις έχετε την ανάλυση των εξόδων σας από τον προηγούμενο μήνα, μπορείτε να χτίσετε τον προϋπολογισμό σας για το επόμενο διάστημα. Αυτό σημαίνει ότι θέτετε συγκεκριμένους οικονομικούς στόχους:

• Καταθέστε 300 $ τον μήνα στον λογαριασμό ταμιευτηρίου σας
  • Αυτό σημαίνει ότι πρέπει ήδη να έχετε πλεόνασμα 300 $, ή να θέσετε έναν ξεχωριστό στόχο ώστε να βρείτε αυτά τα χρήματα από αλλού
• Μειώστε το κόστος των Σταθερών Επιθυμιών κατά 50 $ τον μήνα, ετοιμάζοντας τον δικό σας πρωινό καφέ 3 φορές την εβδομάδα
• Αυξήστε το πλεόνασμα κατά 100 $ τον μήνα για να μπορείτε να αντέξετε οικονομικά ένα πιο ωραίο διαμέρισμα
• Μειώστε το κόστος των Μεταβλητών Επιθυμιών κατά 75 $ τον μήνα και διαθέστε αυτήν την εξοικονόμηση σε ένα ετήσιο ταμείο αποταμίευσης για διακοπές

Βάζοντας σε πράξη τους πρώτους σας στόχους

Για να διασφαλίσετε ότι θα πετύχετε τους στόχους αποταμίευσής σας, χωρίστε τους «Στόχους Αποταμίευσης» σας στη μέση για τον προϋπολογισμό σας. Το ένα μισό πρέπει να μπει στην κατηγορία «Σταθερές Ανάγκες» — αυτά είναι χρήματα που βάζετε στην άκρη μόλις πληρωθείτε. Το άλλο μισό πρέπει να καταχωριστεί ως «Μεταβλητή Επιθυμία», δηλαδή ως ένας στόχος που θέτετε, αλλά μέχρι να έχετε μερικούς μήνες εξάσκησης στην προσαρμογή του προϋπολογισμού σας, μπορεί να μην είστε σε θέση να τον πετύχετε.

Ένα συνηθισμένο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι αρχάριοι είναι ότι συνδυάζουν αυτά τα δύο στοιχεία και μετά απλώς προσπαθούν να αυξήσουν το πλεόνασμά τους κατά το ποσό που θέλουν να αποταμιεύουν κάθε μήνα. Αυτό συνήθως δεν λειτουργεί, απλώς επειδή δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο κονδύλι στο οποίο μπορείτε να παραδεχτείτε ότι δεν φτάσατε — γίνεται εύκολο να μετατίθετε αυτόν τον στόχο, λέγοντας «Μπορώ απλώς να αποταμιεύσω περισσότερα τον επόμενο μήνα για να το καλύψω!»

Χωρίζοντας τον πρώτο σας στόχο σε μικρότερα μέρη, και τα δύο τμήματα γίνονται πιο εύκολο να επιτευχθούν. Το να έχετε τις σταθερές, αναγκαίες αποταμιεύσεις σημαίνει ότι θα προοδεύετε προς τον στόχο σας ακόμη κι αν όλα τα υπόλοιπα πάνε στραβά, ενώ το δεύτερο μισό λειτουργεί ως επιπλέον κίνητρο, δείχνοντας ότι διαχειρίζεστε αποτελεσματικά τα χρήματά σας.

Καθώς αποκτάτε περισσότερη εμπειρία στη δημιουργία του Προϋπολογισμού Διαβίωσής σας, μπορείτε να μεταφέρετε μεγαλύτερο ποσοστό των αποταμιευτικών σας στόχων στην κατηγορία «Σταθερές Ανάγκες» για να έχετε μεγαλύτερη σταθερότητα και πιο αποτελεσματικό σχεδιασμό για το μέλλον.