Γενικά, τα δικαιώματα προαίρεσης χρησιμοποιούνται σε πολλούς τομείς των επιχειρήσεων και των επενδύσεων. Οι εργαζόμενοι σε μεγαλύτερες εταιρείες συχνά λαμβάνουν δικαιώματα προαίρεσης μετοχών ως κίνητρο για να παραμείνουν στην εταιρεία για μεγάλο χρονικό διάστημα και να τη βοηθήσουν να αυξήσει την αξία της. Πολλές συναλλαγές ακινήτων περιλαμβάνουν το δικαίωμα αγοράς επιπλέον γειτονικής έκτασης σε συγκεκριμένη τιμή μέσα σε συγκεκριμένο αριθμό ετών. Και ακόμη και η μίσθωση ενός αυτοκινήτου συνήθως περιλαμβάνει στο τέλος της διάρκειας της μίσθωσης μια «επιλογή αγοράς».
Λοιπόν, τι είναι ένα δικαίωμα προαίρεσης; Στην απλούστερη μορφή του, ένα δικαίωμα προαίρεσης είναι μια συμφωνία που δίνει στον κάτοχο ενός δικαιώματος προαίρεσης το δικαίωμα, αλλά όχι την υποχρέωση, να αγοράσει (ή να πουλήσει) κάτι σε μια συμφωνημένη τιμή έως μια συμφωνημένη ημερομηνία. Κάποιες φορές, ο κάτοχος ή ο αγοραστής του δικαιώματος προαίρεσης πληρώνει ένα τέλος στον πωλητή για να έχει αυτό το δικαίωμα.
Ακολουθεί ένα απλό, συνηθισμένο παράδειγμα που θα βοηθήσει. Εσείς και ο/η σύζυγός σας εντοπίζετε ένα τέλειο σπίτι που θα θέλατε να αγοράσετε. Το μόνο πρόβλημα είναι ο χρόνος, καθώς δεν θα μπορείτε να αγοράσετε το σπίτι για περίπου έξι μήνες. Εσείς και ο πωλητής συμφωνείτε σε μια τιμή για την αγορά του σπιτιού μέσα στο χρονικό διάστημα που θέλετε — έως και έξι μήνες από τώρα. Για αυτήν τη παραχώρηση του πωλητή, συμφωνείτε να πληρώσετε 2.000 δολάρια (μη επιστρέψιμα αν αποφασίσετε να μην αγοράσετε) στον τωρινό ιδιοκτήτη. Αυτό το συμβόλαιο σάς δίνει το δικαίωμα, αλλά όχι την υποχρέωση, να αγοράσετε αυτό το σπίτι στην συμφωνημένη τιμή οποιαδήποτε στιγμή μέσα στους επόμενους 6 μήνες.
Στον επενδυτικό κόσμο, το «σπίτι» στο παράδειγμά μας γίνεται μια μετοχή και ονομάζεται «υποκείμενος τίτλος». Η συμφωνημένη τιμή ονομάζεται «τιμή εξάσκησης » και η ημερομηνία λήξης της συμφωνίας σας ονομάζεται «ημερομηνία λήξης». Οι σημαντικοί παράγοντες είναι η συμφωνία, η τιμή πώλησης/αγοράς, το κόστος του δικαιώματος προαίρεσης και τυχόν όροι με τους οποίους συμφωνούν τα μέρη. Για να συνοψίσουμε, παρακάτω είναι η γλώσσα των δικαιωμάτων προαίρεσης στον πραγματικό κόσμο και η γλώσσα των επενδυτικών δικαιωμάτων προαίρεσης:
| Γλώσσα «πραγματικού κόσμου» | Γλώσσα των επενδυτών |
|---|---|
| Σπίτι: | Υποκείμενος τίτλος (δηλ. μετοχή) |
| Τιμή αγοράς: | Τιμή εξάσκησης |
| Ημερομηνία λήξης της συμφωνίας: | Ημερομηνία λήξης ή λήξη |
| Η πραγματική αγορά του σπιτιού: | Άσκηση του δικαιώματος προαίρεσης |
Μια βασική διαφορά ανάμεσα σε αυτό το παράδειγμα του σπιτιού και στα δικαιώματα προαίρεσης μετοχών είναι μόχλευση. Τα δικαιώματα προαίρεσης μετοχών επιτρέπουν στους επενδυτές να αγοράζουν 100 μετοχές 100 μετοχές σε ένα μόνο συμβόλαιο δικαιώματος προαίρεσης. Για το υπόλοιπο αυτού του κεφαλαίου, να θυμάστε ότι ένα μόνο συμβόλαιο δικαιώματος προαίρεσης καλύπτει 100 μετοχές. Έτσι, όταν λέμε ότι ένα δικαίωμα προαίρεσης διαπραγματεύεται στα 1,25 δολάρια, αυτό σημαίνει ότι το συγκεκριμένο συμβόλαιο θα κοστίζει στην πραγματικότητα 125 δολάρια.
Όπως θα δείτε, τα δικαιώματα προαίρεσης μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό και συχνά συναρπαστικό ρόλο στην επενδυτική σας επιτυχία. Ας ξεκινήσουμε…
